Dag 17 17 september 2025

Dag 17 17 september 2025 Weldadigheid

Het was zowaar droog vannacht, althans we hebben geen regen gehoord en ook bij het opstaan viel er geen nattigheid uit de lucht. Het is wel bewolkt en vrij koud.

We vertrekken snel naar ontbijt, koffie en gereedmaken voor de reis.

Vandaag gaan we terug in de geschiedenis. Het tussendoel van onze reis is vandaag het museum van de Proefkolonie van Weldadigheid in Frederiksoord.

De reis verloopt vlot via kleine weggetjes en dorpjes. Petersburg, Donkerbroek (waar onze Djura vandaan kwam) en Makkingga, waar we koffie dronken. Daarna Twijtel, Trondel, Esloo, Boijl, Noordwolde, Wilhelminaoord, (waar we de bekende koloniehuisjes al langs de weg zagen liggen en vervolgens Frederiksoord.

Mooie weggetjes met verrassende huisjes en slootjes.

In Frederiksoord bezoeken we het museum van de proefkolonie van Weldadigheid. De proefkolonie werd opgezet in 1818 als een aanloop voor een project voor actieve armenzorg. Hierbij werden (geselecteerde) paupergezinnen gestimuleerd om door ijver, inzet en orde een bestaan op te bouwen en in hun eigen levensonderhoud te voorzien. Zij kregen een huisje, spullen, onderwijs, grond etc om met het gezin grond te ontginnen, te bebouwen, oogsten, nijverheid etc om geld te verdienen voor hun eigen gezin en voor het afbetalen van de kosten die door de organisatie werden gemaakt.

Er heerste tucht en orde en de organisatie hield streng toezicht op de inzet, fatsoen en dergelijke, zodat men voorbeeldig te werk ging. Menige misstap leidde tot wegsturen.

Voorzieningen voor scholing van kinderen, medische zorg en geestelijke zorg waren inclusief en uniek voor die tijd.

Op basis van de proefkolonie zijn in ons land meerdere kolonies van Weldadigheid gesticht en kunnen worden gezien als de eerste start van de zorgmaatschapij, ondanks dat niet alle projecten succesvol verliepen,

Het museum brengt de gevolgen van armoede in beeld als gevolg van de verpaupering van Nederland na de Napoliontische tijd. En het idee dat armoede niet kan worden bestreden met aalmoezen maar door zelf werkzaamheid. Op basis hiervan is het concept Koloniën van Weldadigheid opgestart. De ervaringen van de enkele van de eerste bewoners wordt in beeld gebracht.

Verder geeft het museum inzicht in de problemen waarmee je als ( moderne) pauper, lees , asielzoeker, gehandicapte , werkeloze,etcetera wordt geconfronteerd. Zoals, voorroordelen, desinteresse, onbegrip, onkunde, bureaucratie, regelgeving etcetera.

Een aansprekend museum.

Daarna zijn we doorgereden naar de camperplaats " De kale duinen" in Esloo/Appelscha waar we vriendelijk werden ontvangen en twee mooie plaatsjes achter de boerderij, vlak bij het bos kregen. We hopen daar een paar nachten te blijven om de omgeving met de fiets te ontdekken. We hopen op beter weer, want ook vandaag is het fris en regent het vies sinds eind van de middag.

Na het eten gaat het kacheltje even aan, drinken koffie en gaan dan lekker slapen.

Eerst een bitterolletje.